Artikelen Kortingen Win CJP events
Over CJP
Contact
Koop je pas Inloggen
Het eerste en laatste werk van… Vincent van Gogh
28 SEP 2018 • Door Amy van Lammeren • Beeld: Van Gogh Museum & Kröller-Müller Museum • Meer blogs over Expo

Het eerste en laatste werk van… Vincent van Gogh

Voel je jouw creativiteit opborrelen en denk je gelijk een Rembrandt uit je verfkwast te kunnen schudden? Die roze bubbel prikken we gelijk even lek, want zelfs de beste kunstenaars werden niet geboren als pro's. 

In het eerste en laatste werk van... houden we, jawel, het eerste en laatste werk van een kunstenaar naast elkaar. Deze keer checken we: Vincent van Gogh. In negen jaar tijd schilderde Van Gogh ruim 900 schilderijen en maakte meer dan 1200 tekeningen. Daarvan heeft het Van Gogh Museum een collectie van ruim 200 schilderijen. Conservator Nienke Bakker van het Van Gogh Museum is verantwoordelijk voor dat de schilderijen in goede staat verkeren, de presentatie van de collectie en de uitbreiding. We keken met haar naar het eerste en laatste werk van Vincent van Gogh.

Eerste werk: Stilleven met klompen en Stilleven met kool en klompen

Eind 1881 verhuisde Vincent van Gogh van Etten naar Den Haag. Daar ging hij in de leer bij zijn aangetrouwde neef - en succesvol schilder - Anton Mauve. Van Gogh kreeg tijdens de lessen een schilderdoek voor zijn neus gezet en kon beginnen. Hij begon zijn schilderscarrière met het schilderen van traditionele stillevens. 'De eerste olieverfschilderijen van Van Gogh bestaan uit een set van vijf, waar er maar drie van bewaard zijn gebleven,' zegt Bakker. In de eerdere jaren gebruikte Van Gogh vooral mengkleuren. De schilderijen zijn ook behoorlijk donker. In een van zijn brieven schreef Van Gogh dat hij voor een set klompen en spullen werd neergezet. 'Van de overgebleven werken kunnen er dus twee gezien worden als zijn eerste werk, het Stilleven met kool en klompen en Stilleven met klompen.’ Het blijft nog een beetje een raadsel welke van de twee het eerste werk was, maar klompen speelden in ieder geval de hoofdrol.

Laatste werk: Boomwortels

Een nieuwe vorm van schilderkunst waar Van Gogh mee ging experimenteren was ‘sous-bois’ (kreupelhout). Dit houdt in dat de schilder zijn schildersezel in een donker bos neerzette. Andries Bonger, de zwager van Theo van Gogh, schreef ooit in een van zijn brieven dat Van Gogh op de ochtend van zijn dood bezig was met een ‘sous-bois’. 'Het is dus heel aannemelijk dat Boomwortels dat laatste schilderij is,' zegt Bakker. Het schilderij is niet afgeschilderd. Dat is bijzonder, want hij maakte zijn schilderijen eigenlijk altijd af. Van Gogh schilderde ingezoomde blauwe boomwortels en er is maar een klein stukje blauwe lucht te zien, geen horizon. Iets wat kenmerkend is voor de stijl van Van Gogh. 'In zijn latere werk zoomde hij enorm in op onderwerpen en daardoor was er geen perspectief meer.' Jarenlang kreeg Korenveld met kraaien de credits als laatste schilderij van Van Gogh, maar onderzoekers hebben aangetoond dat dit niet het geval is.  

De grote vergelijking

Van Gogh kwam in aanraking met het impressionisme toen hij naar Parijs ging. Hij liet het traditionele en perfectionistische schilderen los en begon te experimenteren. Bakker: 'Hij heeft zich ongelofelijk snel ontwikkeld. Zijn eerste werk is echt het werk van een beginneling, nog wat onhandig en geen persoonlijke stijl.' Door al het oefenen ontwikkelde Van Gogh een eigen stijl. Zo raakte hij onder andere geïnspireerd door Japan en maakte hij gebruik van felle kleuren. 'Doordat Van Gogh nat op nat schilderde, en zijn verf niet liet drogen, mengden de kleuren vanzelf. Ze gingen door elkaar heen en over elkaar,' zegt Bakker. De perspectieven met gedempte kleuren liet hij achter en hij ging los met het inzoomen op onderwerpen, waar hij graag een lekker kleurtje aan toevoegde. Je ziet: de stillevens met klompen zijn een wereld van verschil met Van Gogh's laatste werk. 

Wil je Stilleven met kool en klompen en Boomwortels in het echt bewonderen? Bij het Van Gogh Museum krijg je 50% CJP-korting. De laatste vrijdag van de maand is er ook Vincent op Vrijdag. Onder het genot van een ijskoud biertje leer je Van Gogh beter kennen. De volgende editie is vanavond (28-09) en gaat over falen: een terugkerend thema in de brieven van Van Gogh aan zijn broer Theo. Alle kunstwerken van Van Gogh gezien en de workshop Eerste Hulp Bij Falen gevolgd? Waag dan een dansje in de silent disco. Super leuk! En je CJP-korting is gewoon geldig, dus je betaalt maar € 9,-.

Comments

We maken gebruik van cookies om jouw website-ervaring te optimaliseren. Door gebruik te maken van CJP.nl ga je hiermee akkoord.