Artikelen Kortingen Win CJP events
Over CJP
Contact
Koop je pas Inloggen
Huilen om Kandinksy: mindfulness in het museum
20 NOV 2018 • Door Donna Kersten • Meer blogs over Expo

Huilen om Kandinksy: mindfulness in het museum

In ons drukke bestaan vliegen, rennen en duiken we door het leven. We staan bijna nergens meer bij stil. Ook niet bij kunst en dat is eigenlijk zonde. Museum Boijmans organiseert daarom workshops mindfulness: hoe kan kunst helpen om dichterbij jezelf te komen?

Iedere tweede zondag van de maand neemt Peter Thissen, kunsthistoricus en mindfulnessdocent, zijn cursisten mee in de wereld van mindfulness en kunst. Zij leren op een andere manier naar kunst kijken en dichterbij hun eigen beleving te komen. Klinkt goed. Mijn hoofd is namelijk één grote brei vol gedachten en lastige hersenspinsels. Ik mediteer dan ook het liefst iedere dag, maar altijd in mijn vertrouwde huis. Kom ik ook tot mijzelf in een museum vol mensen om mij heen? 

Verhit in de kring

Verhit en tamelijk bezweet stap ik Museum Boijmans binnen. Ik ben behoorlijk nerveus en gespannen. Ik weet namelijk niet wat ik kan verwachten. Eigenlijk het tegenovergestelde van zen. Een allercharmantst dametje vertelt waar ik moet zijn. Ze wijst naar een groepje met, gek genoeg, alleen vrouwen. Niet veel later sluit een man in een deftig colbert met een grote Boijmans-button opgespeld bij ons aan. Het is Peter, de man die ons gaat leren dichterbij onszelf te komen. ‘Nou kom maar op,’ denk ik.

We lopen achter hem aan de bibliotheek in. Er staan zwarte stoelen opgesteld in een rondje en ik vraag me af of ik bij een therapiesessie ben beland. Het antwoord daarop leer ik niet veel later: we hoeven geen gevoelens met elkaar te delen vandaag (gelukkig), maar leren wel om beter stil te staan bij een kunstwerk (spannend).

Een animatie over waarom mindfulness zo fijn is

Anders kijken

‘Mindfulness is niet zweverig, kunst zit in jezelf’, zegt Thissen. We knikken. De meesten van ons hebben een achtergrond in meditatie en mindfulness, waaronder ik.  Ik ben benieuwd of ik vandaag rust vind in mijn koppie. ‘Mensen vragen aan mij of ik ze wil leren stoppen met denken, maar dat kan helemaal niet. Denken is ons zesde zintuig’, vertelt Peter.

Onmogelijk om uit te schakelen dus. Balen.

Voordat het mindful spektakel losbarst, leert Peter ons anders kijken. Zo is er een onderscheid tussen attached of de-attached kijken. Te gespannen of te ontspannen. Dit moeten we straks toepassen op twee kunstwerken. Hij zet een kruk neer als kijkobject. Of we met een grote begeerlijkheid naar het object voor ons willen staren.
Mijn ogen puilen uit en ik hoop dat mijn lenzen niet uitvallen. De kruk krijgt nieuwe vormen, andere kleuren. Er vloeit een sensatie door mijn lichaam die ik niet kan benoemen, maar des te langer ik kijk, des te meer ik mij realiseer hoe gespannen ik ben. Mijn hele lichaam verkrampt. Na de oefening probeer ik de spanning nog kwijt te raken, maar hij blijft voor de rest van de workshop bij me. 

Zo ziet mindful in een museum zijn er dus niet uit! 

Huilen om kleurtjes

Het is zo ver. We ruilen de bibliotheek in voor een ruimte vol kunstwerken. ‘Het kunstwerk kiest jou en niet andersom!’, herinnert Peter ons. Mijn oog valt op een schilderij van een vrouw in een zwarte lange jurk. We mogen niet op de bordjes kijken, dat zou onze gedachten kunnen beïnvloeden. Ik ga voor het kunstwerk staan, maar weet niet waar ik beginnen moet. Enorm gestrest razen mijn ogen over het schilderij. Waar moet ik op letten? De compositie? De lijnen? Wat moet ik doen? Stress! Vinden mensen het niet raar als ik zo lang naar iets blijf staren? Mijn hoofd maakt overuren. Adem in en uit. En voordat ik het door heb, zijn er twintig minuten voorbij.

Peter leidt ons naar de tweede ruimte. Een ruimte vol abstracte kunst, iets waar ik een hekel aan heb. Al meteen roept het werk van Kandinsky mijn naam. Ik negeer het, omdat het zo’n monsterlijke afbeelding is. ‘Ik wil niet mijn gevoelens daarop loslaten’, denk ik, en scan nog een keer de ruimte. De andere kunstwerken negeren mij. Oké, vooruit dan maar. Licht geïrriteerd stap ik erop af. Ik vind het kunstwerk een puinhoop. Er gebeurt van alles en tegelijkertijd niets. ‘Net als in mijn hoofd’, grap ik tegen mezelf. Ik sta even stil bij die gedachte en ik bekijk het schilderij met andere ogen. De samenstelling van alle vormpjes zien er ineens niet meer zo raar uit. Ze komen zelfs keihard binnen als ik ze koppel aan gebeurtenissen uit mijn leven. Van ouders die scheiden tot alleen bammetjes eten op de middelbare school, omdat je niet cool genoeg bent. De tranen in mijn ogen wellen op. Typisch. Ik sta emotioneel te worden in een bomvol museum. 

Links mijn eerste keuze: Het oorringetje van George Hendrik Breitner. Rechts mijn tweede 'Aangevuld Bruin' van Wassily Kandinsky. 

Gevoel van geluk

We keren terug naar het klasje. Ik wat aangedaan, omdat ik nog steeds niet begrijp waarom ik zo ondersteboven ben geraakt door dit kunstwerk. ‘Welke eigenschap geef je aan dit gevoel nu?', vraagt Peter aan ons. ‘Geluk’, zeg ik.
Ik vond vandaag geluk in mijn eigen chaos.

Benieuwd of Kandinsky jou ook laat huilen? Breng een bezoek aan Boijmans en kom erachter. Je kunt natuurlijk ook naar andere musea waar we hele mooie kortingen op geven!

Ben je ergens tussen de 18 en de 30 en heb je nog geen pas? Je scoort er nu al eentje voor € 13,50 per jaar!

Comments

We maken gebruik van cookies om jouw website-ervaring te optimaliseren. Door gebruik te maken van CJP.nl ga je hiermee akkoord.