Ontdek
Kortingen Win CJP events
Over CJP
Contact
Koop je pas Inloggen
De toekomst is van metaal
21 MRT 2017 • Door Rick van Veluw • Beeld: Stedelijk Museum, YouTube, Vimeo • Meer blogs over Expo

De toekomst is van metaal

Bezoekers van het Stedelijk staan gerust uren in de rij om Female Figure van Jordan Wolfson te zien: een dansende animatronic die je een onvergetelijke ervaring geeft. Wat is de aantrekkingskracht van robotkunst? 

Ze kleedt zich als een danseres, beweegt verleidelijk en kijkt je dan recht in de ogen: Female Figure van Jordan Wolfson is angstaanjagend en intrigerend tegelijk. De Amerikaanse kunstenaar mag een heuse duo-expositie doen in het Stedelijk: na Truth / Love zie je nu Manic / Love. Naast Female Figure is Colored Sculpture een fascinerend robotisch werk. Een jongen als uit een cartoon wordt aan lange kettingen door de ruimte geslingerd. Het gozertje met giftige blik en rode sproeten kijkt je indringend aan, voordat hij van grote hoogte op de vloer valt en voort wordt getrokken door de kettingen.

Barack Obama

Is het goedkoop spektakel of de toekomst van kunst? Het is in ieder geval populair: bij het Stedelijk staan iedere dag rijen om Female Figure in het selecte gezelschap van vier andere bezoekers en een suppoost te zien. Dat terwijl Wolfson op het eerste gezicht geen interesse had in animatronic. Tot hij naar Disney World ging en daar een animatronic van Barack Obama zag. Hij werd diep geroerd door de robot: zo fysiek, zo aanwezig, zo echt! Daar begon zijn obsessie ook zoiets te maken. Dat is de aantrekkingskracht van animatronics voor Jordan Wolfson: ze betrekken je direct bij een werk en leggen verbinding met de bezoeker. 

Droids aan het avondmaal

Een andere kunstenaar die animatronics gebruikt in zijn werk, is Giles Walker. Deze Brit maakte het Laatste Avondmaal na met robots. Aan het hoofd van de tafel staat Jezus in een Manneken Pis-achtige pose, aan tafel dineren discipelen die lijken op de droids uit Star Wars. Walker heeft een simpele verklaring voor de populariteit van kunst met animatronics. Net als bij de kinetische kunst van Tinguely zijn mensen gevoelig voor beweging en trekt het direct hun aandacht. Dat wordt nog sterker als het een robot betreft: robots hebben een cultstatus door popcultuur en geven een kijkje in de (nabije) toekomst. Daarnaast lijken ze gewoon heel erg op mensen. Het fascineert, net als bij Frankenstein.

Sleeping beauty

Het Canadese duo Janet Cardiff en George Buress Miller maakte met The Marionette Maker een ander opvallend werk. In een aftandse caravan ligt een vrouw te slapen. Niets speciaals, zou je zeggen, maar om haar heen gebeurt van alles. Marionetten spelen gitaar, zingen opera, schrijven brieven, wandelen rond. Het contrast kan niet groter zijn. Cardiff en Miller kozen bewust voor beweging in hun werk: de opties zijn simpelweg veel groter. Met The Marionette Maker willen ze het publiek een connectie laten maken met hun kunst, als een kind dat met poppen speelt. Want op dat moment komt er ziel in en is er een relatie.

Actie-reactie

Our two cents? Deze kunstenaars spreken over verschillende voordelen van animatronics, maar ze hebben het in principe allemaal over hetzelfde: de connectie tussen het publiek en het werk. Met een animatronic leg je gemakkelijk een band met de bezoeker. Hij of zij herkent zich immers in de robot: dit is een mens, net als ik. Op dat moment kun je als kunstenaar heel veel losmaken en teweegbrengen. Laat de animatronic vallen, dansen, gillen, springen of slapen: de mogelijkheden zijn eindeloos, net als het effect op de museumbezoeker. Met Female Figure wil Wolfson ons bijvoorbeeld aan het denken zetten over de seksualisering van de vrouw. Krachtig, doeltreffend en spectaculair: animatronics in musea are here to stay.

Wil je Jordan Wolfsons werk zien? Met je CJP-pas krijg je maar liefst 50% korting bij het Stedelijk Museum! Bovendien scoor je nu een gratis CJP-pas tot 1 april met De Culturele Coalitie.

Comments