Ontdek
Kortingen Win CJP events
Over CJP
Contact
Koop je pas Inloggen
In therapie met Emilio Guzman
16 FEB 2016 • Door Martine Bakker. Beeld header: Jeroen Hofman • Meer blogs over Theater

In therapie met Emilio Guzman

Hij kan dagenlang tegen zichzelf en zijn robot praten. Passages uit zijn psychische diagnose leest hij jolig voor aan het publiek. En de eerste keer dat hij écht grappig was on stage, ging over zijn hondsdepressieve periode. Tijd voor een sessie met CJP.

Naar de psycholoog gaan is tegenwoordig net zo normaal als lunchen met een broodje kaas. De psychische vocabulaire is daardoor voor ons ook een tweede natuur. Wij gaan in therapie met Emilio naar aanleiding van zijn nieuwe show Alle mensen verzamelen. Een voorstelling over de vluchtelingencrisis die ook een persoonlijke crisis bij hem losmaakte. Oh, en voor je nu je hersens kraakt, zo van: Guzman, waar ken ik die naam van? Emilio heeft een broer genaamd Javier die ook cabaretier is. Met die olifant uit de kamer, komt Emilio binnen. Niet liggend op een bank, wel zittend op een comfortabele fauteuil. Wij hebben onze handen gevouwen en geven een knikje.

Emilio in actie. Foto: Sander de Goede. 

De vluchtelingencrisis, dus. Hoe voel je je daarbij?

‘De komst van de vluchtelingen raakte mij persoonlijk, omdat ik weet hoe het is om een gelukszoeker te zijn. Als kind ben ik met mijn moeder en broer uit Spanje weggegaan vanwege mijn agressieve vader en de gevaarlijke situatie waarin we leefden. Sinds eind oktober vorig jaar is Nederland in rep en roer door de vluchtelingencrisis. Als ik beelden zie van kwade blanke dorpelingen die protesteren tegen vluchtelingen, dan schrik ik. Ik begrijp ergens wel dat het bedreigend is, als je met zo weinig man in een dorp woont, maar vluchtelingen komen hier niet om je baan in te pikken. Ik merkte dat ik aan niets anders meer kon denken: dan heb je als cabaretier een goed onderwerp te pakken.’

Is jouw show een openlijke therapiesessie?

‘Een voorstelling is nooit therapie, want als je ergens middenin zit, kun je er minder goed grappen over maken. Ik heb het over verwerkte dingen, maar het is wel een zelfonderzoek. Ik wil niet alleen naar mensen wijzen, het gaat uiteindelijk altijd over mijzelf. In deze voorstelling wil ik een vuist maken tegen boze, bange ‘daar-moet-een-piemel-in’-mensen, maar ik ben niet echt iemand waarvan je zou verwachten dat ik een vuist maak. Ik omschrijf mezelf als een vrij bange, vrouwelijke man en door mijn moeder erg beleefd en netjes opgevoed. Op het einde van de voorstelling ben ik echt woedend, maar het lukt me met moeite.’

Je staat deze voorstelling met een robot op het toneel. Heeft deze een psychologenfunctie?

‘Nee, deze robot is mijn steun op het podium. Hij heeft ook een paar harde grappen over mij en dat is leuk. Het is een soort denkbeeldige vriend van vroeger. Ik praatte altijd tegen iets dat er niet was en dus praatte ik met jezelf. Nog steeds. Repeteren doe ik hardop en tijdens nieuws kijken, praat ik tegen mijn laptop. Op straat verandert het in een soort mute-versie. Mensen moeten denken dat ik knettergek ben.’

Laten we dit even parkeren. Je was 23 toen je begon met cabaret. Heb je het idee dat je jouw stem als cabaretier hebt gevonden?

‘Ja, ik denk het inmiddels wel. Je moet op zoek gaan naar je podiumpersoonlijkheid en dat kost tijd. Een tijd lang ben ik echt verschrikkelijk kut geweest. Eerst was ik compleet inwisselbaar met grapjes over mijn afkomst. Op een gegeven moment merkte ik dat het persoonlijker moest. Ik was op dat moment hondsdepressief, terwijl ik hele vrolijke verhaaltjes vertelde. Raoul Heertje (initiator van Comedytrain, red.) had altijd kloppende voetbalvergelijkingen en zei tegen me: ‘Je bent een soort Daniël de Ridder, die voetballer bij Ajax. Je probeert móói te spelen, maar probeer nou eens gewoon te voetballen.’ Dus perfectioneerde ik mijn verhaal van de psycholoog.’

Wat deed dit met jou?

‘Het is nu acht jaar geleden, maar ineens kwam er een eerlijk verhaal uit. Mijn eerste eerlijke grap ging over Hyves: dat ik te vatbaar ben voor vriendschap. Als je eens wist hoeveel vrienden van Hyves ik heb helpen verhuizen… Een kleine grap, maar voor mij een hele belangrijke, omdat ik toegaf aan mijn onzekere kant en twijfels. Op datzelfde moment was mijn broer verslaafd en ik verzorgde hem. Dat kostte heel veel tijd, energie en verdriet. Uiteindelijk gaat die grap daarover. Ik merkte dat ik een beetje meer aandacht voor mezelf moest hebben.’

Dus dat vertel je dan op het podium. Vind je het niet moeilijk om je ziel zo bloot te geven aan vreemden?

‘Als iets verwerkt is dan heb ik niet meer die shock als ik het vertel. Javier is ook altijd heel eerlijk. Dat hoort dat bij zijn cabaret. Hij vertelt openlijk over zijn verslaving, al die therapieën en het overlijden van onze vader. Zo trekt hij een vergelijking naar de maatschappij. Ik doe dat andersom: begin bij die samenleving en betrek dat op mezelf. Zo nuanceer ik mijn weg naar woede, hij zoekt in al zijn woede een nuance. Een cruciaal verschil.’

Hoe voel je je als jullie worden vergelijken?

‘In het Parool stond een prachtige recensie van vier sterren, maar er stond ook dat ik voor de recensent ‘nu de meest interessante Guzman ben’. Daar word ik kwaad om, want we zijn broers. Ik hou van hem en wij voelen onderling geen strijd. Boeiend wie jij interessanter vindt. Ik vind het verveld om te zeggen, want ik vind die recensent verder erg goed, maar dat stak me gewoon. Tuurlijk, Javier heeft heftige fouten gemaakt, maar men vergeet hoe verschrikkelijk lief hij is. Zo. Dat is wel eens fijn om te zeggen.’

Tsja, therapie met CJP lucht op. Hoe deal jij met de haantjes in de cabaretwereld, als je zelf zo’n kwetsbaar type bent?

‘Ik heb er nooit een probleem mee gehad om kapot gemaakt te worden, want ben zelf altijd veel harder voor mezelf. Zo heb ik sociaal altijd in elkaar gezeten. Op de basisschool werd ik gepest en mijn moeder vroeg mij of ik dat niet erg vond. Toen zei ik: ‘Nee, want ik ben degene die hen een leuke pauze bezorgt.’ Als psycholoog zou ik daar gelijk werk van maken, maar als ik terugkijk naar die jonge Emilio, vind ik het vooral heel lief van hem. Op een gegeven stopte het pesten, omdat ik veel grappiger was over mezelf dan anderen over mij. Zo heb ik grappen geleerd: zelfspot neemt alle wind uit de zeilen van pesters.’

Het klinkt alsof je goed weet wie je bent en dat therapie voor iedereen is aan te raden.

‘Mijn moeder zei altijd over therapie: ‘Als je ziek bent neem je vitamine en aspirine om je beter te voelen. Als er in je hoofd iets mis is, ga je praten’. We zijn daarin heel open en taboeloos opgevoed. Waarom denken mensen dat ze hebben gefaald als ze met een professional gaan praten? Zie het gewoon zoals het is: een extra stel hersens gebruiken, die getraind zijn om jou te helpen keuzes te maken en je leven te leiden.’

Zo is het maar net. Wil je ook op een fauteuil voor Emilio Guzman zitten? Tot en met 27 mei speelt in heel Nederland met Alle mensen verzamelen. CJP’ers krijgen bij diverse theaters korting met hun blauwe pasje. Check hier de speellijst.

Comments

Gerelateerde kortingen

De Kleine Komedie
50% CJP-korting

De Kleine Komedie

Bulderen van de lach of snikken van emotie, voor de helft van de prijs