Ontdek
Kortingen Win CJP events
Over CJP
Contact
Koop je pas Inloggen
Een week op IDFA
27 NOV 2014 • Door Sara Madou en Steven Stoffers • Meer blogs over Film

Een week op IDFA

CJP bivakkeert momenteel in de Amsterdamse bioscopen voor IDFA. Welke documentaires vielen afgelopen week op?

1: Act and Wind
Feiten: 72 minuten, Marcelo Masagao, Brazilië, 2014
Gaat over: In het kort: filmbeelden. In het lang: heel veel filmbeelden. De regisseur heeft een enorm blik filmscènes opengetrokken en deze op eigen wijze gemonteerd. Daar zitten herkenbare films bij, zoals het werk van Woody Allen of Magnolia, maar ook films waarvan de kans klein is dat zelfs de meest geoefende filmkijker ze meteen weet te herkennen. Deze beelden worden grotendeels begeleid door muziek en af en toe samengevoegd tot kleine serietjes met dezelfde handeling: acht shots van mooie vrouwen die over hun linkerschouder kijken bijvoorbeeld.
Viel op omdat: De duiding ontbrak. We hadden op zijn minst op een voice-over gerekend, een norse mannenstem bij voorkeur, die uitlegt wat je ziet. Don’t get us wrong, we denken graag zelf na. Maar 72 minuten naar beelden kijken waarin de logica in eerste instantie lijkt te ontbreken, zonder tekstuele begeleiding, is toch best pittig. Zeker wanneer de enige gesproken woorden, soms spreken ze in de scènes zelf, in het Italiaans, Spaans en Duits zijn. Er zitten sequenties in die met de nodige schwung en muzikale begeleiding een glimlach op je gezicht tonen, door slim gebruik te maken van de beeldtaal, maar vaker zijn het sec beelden van zaken als over straat paraderende mannen, lachende vrouwen, rennende hondjes en dichtslaande deuren. Leuk spelletje: de film proberen te raden, in de split second waarin je het moment voorbij ziet komen.
Beoordeling: 6. Mooie beelden, soms geinig erin verwerkte grapjes, maar de duiding en rode draad warden gemist. Ben je een filmstudent en ga je afstuderen op montagetechnieken? Dan is dit wel een dikke vette 10, want vol slimme trucjes en wijze lessen.
 
2: Tales of the Grim Sleeper
Feiten: 105 minuten, Nick Broomfield, VS/Engeland, 2014
Gaat over: De titel zegt het al: de grim sleeper. Dat is de geuzennaam van een seriemoordenaar, die tussen 1985 en 2010 actief was in Los Angeles. In dat laatste jaar werd ene Lonnie Franklin opgepakt, waarna de politie trots mededeelde dat ze, na uitstekend politiewerk, de slechterik hadden gepakt.
Viel op omdat: het licht schijnt op de kant van een dergelijke zaak, die je niet vaak ziet in films/documentaires. Regisseur Broomfield (die ook een film maakte over Aileen ‘Monster’ Wuornos, dus duidelijk iets heeft met serial killers) begeeft zich naar de armoedige wijk waar Franklin woonde. Aldaar spreekt hij bijvoorbeeld met een groep vrienden van man in kwestie, die hardnekkig beweren dat het een prima kerel was. Maar later beginnen hun anekdotes binnen te druppelen. ‘Hij was eigenlijk wel een pervers mannetje’, ‘Hij liet me ooit zijn geweer zien’, ‘Ik heb wel eens gezien dat hij vrouwen misbruikte met behulp van een fles’. Ehm, ja… prima kerel inderdaad. Maar Broomfield gaat verder. Hij bekijkt de als slachtoffers bekend staande vrouwen, voornamelijk zwarte, drugsverslaafde prostituees, én de andere vrouwen die in aanraking met Lonnie kwamen. Die door hem in een auto getrokken werden. Naakt moesten poseren in ruil voor drugs. Grim(mig) indeed. Wat het meest shockeert, echter, is wel hoe de politie met deze zaak omging. Broomfield ontdekt stapels getuigen, die veel informatie hebben over Franklin, maar nog nooit door de politie zijn gehoord. En hoe kon het zijn dat in de jaren tachtig een ontsnapt slachtoffer zich vergistte en ze wees op het huis van Franklin’s buren, waarna het nog twintig(!) jaar duurde voordat ze daarnaast eens een kijkje gingen nemen? Ontluisterend en –zeker vanwege de rellen in Ferguson- actueel onderwerp. Bonuspunten voor het feit dat de humor niet geschuwd wordt; met name Broomfields rechterhand in de zoektocht –buurtbewoonster Pam- steelt met haar nuchtere kijk op de zaak elke scène waar ze in zit.
Beoordeling: 7,5. Een ontluisterend kijkje in een wereld die ons in ieder geval nog niet bekend was, en knap hoe ze een bloedserieuze kwestie weten te voorzien van de nodige humor.

3: Bugarach
Feiten: 94 minuten, Salvador Sunyer e.a., Duitsland/Spanje, 2014.
Gaat over: het Franse dorpje, dat volgens een klein maar uitdijend clubje mensen gezien werd als de enige plek waar de voor 21 december 2012 voorspelde Apocalyps overleefd kon worden. Stel je dat maar eens voor. Zit je daar als nuchtere Fransoos en komen er opeens colonnes mensen smeken om in je schuur te mogen slapen. Waren ze mooi klaar mee.
Viel op omdat: het je verder na doet denken over geruchten, en wat ze allemaal kunnen veroorzaken. Een soort Project X-feest, maar dan anders. Het begon allemaal met een bar slecht onderbouwd nieuwsbericht dat de hosanna-status van Bugarach verklaarde. Een paar maanden later stroomde het dorp over van de mensen. Het lijkt wel Woodstock, door het grote gehalte zweverige types, en deed ons ook denken aan die ene scène in Independence Day, waarin mensen met ‘Welcome Aliens’ borden op een hoog gebouw staan te joelen. Om vervolgens weggezapt te worden door diezelfde aliens, wat hier niet het geval is, dus dat scheelt weer. Het contrast tussen deze spiritueel ingestelde types (en regelmatig ook doodzenuwachtige exemplaren) en de dorpsbewoners is niet alleen opvallend, maar soms zelfs ronduit hilarisch.
Beoordeling: 7+. Vermakelijk, entertaining en noem alle vergelijkbare woorden maar, geen diepere laag of inzicht dat nog lang door je hoofd blijft spoken. Wel nog even een eervolle vermelding voor het prachtige camerawerk.
 
4: CAPTIVATED The Trials of Pamela Smart
Feiten: 98 minuten, Jeremiah Zagar, VS / Engeland, 2014
Gaat over: De eerste rechtszaak ooit die werd uitgezonden op televisie. Live. In 1990 stond de twintiger Pamela Smart terecht voor het plannen van de moord op haar eveneens jonge man. Ze zou drie tieners hebben aangezet hem neer te schieten. Saillant detail: ze had een affaire met één van de tieners, die ze kende omdat ze onder andere werkzaam was op zijn school. Omdat Pamela bovendien een erg mooie vrouw is en al na een paar dagen schijnbaar onbewogen een interview doet op de lokale televisie, heeft ze direct de schijn tegen. De media duiken massaal op dit drama dat bijna in de Griekse oudheid geschreven lijkt te zijn: sexy lerares verleidt tiener en gebruikt hem om haar overspelige man te vermoorden.
Viel op omdat: Het interessante vragen opwerpt over high-profile  rechtszaken.  De documentairemaker toont niet echt of hij denkt dat Pamela schuldig is, maar laat prachtig zien hoe de massale media-aandacht een op zijn minst compromitterende invloed heeft gehad op álle betrokkenen. De jury, rechter, getuigen en zelfs de verdachten zijn allemaal in een verhaal gaan geloven dat te smakelijk was om weg te gooien. Het meest tekenende voorbeeld is één van de verdachte tieners die tijdens het proces zegt dat hij een gesprek tussen Pamela en haar minnaar niet kon verstaan en zich bij vrijlating twintig jaar later precies dat gesprek kan navertellen. Tenminste, hij herinnert zich een dialoog zoals die woord voor woord voorkomt in de speelfilm (To Die For, met Nicole Kidman) die later over deze rechtszaak is gemaakt.
Beoordeling: 7. Verplicht lesmateriaal voor studenten communicatiewetenschap en een aanrader voor iedereen die een beetje interesse heeft in hoe media invloed kunnen hebben de publieke opinie. De bijna cartooneske personages zorgen bovendien vaak voor een onbedoelde komische noot, het is dus ook op een minder serieus vlak een vermakelijke film. Dat CAPTIVATED geen 7.5 krijgt, komt doordat sommige audio-opnames (oude bandjes met opgenomen telefoongesprekkken of tv-uitzendingen) nauwelijks verstaanbaar waren. Iets meer ondertiteling was fijn geweest.

Kijk op de site van IDFA voor het precieze schema. Op ieder kaartje krijg jij met je pas € 2,50 korting. 

Comments