Ontdek
Kortingen Win CJP events
Over CJP
Contact
Koop je pas Inloggen
IDFA 2013: The Humiliated
29 NOV 2013 • Door Harm Teunisse • Meer blogs over Film

IDFA 2013: The Humiliated

The Humiliated
Regie: Jesper Jargil (Denemarken, 83 minuten)

Waar gaat het over:
In 1998 begint regisseur Lars Von Trier met de opnames van The Idiots, de tweede film volgens het Dogma-manifest. Om je geheugen op te frissen: Dogma probeert filmmaken te strippen van alle onnodige opsmuk met een aantal spelregels. Er is zeer beperkte postproductie toegestaan, men mag alleen op locatie en niet in studio’s draaien, er worden geen props gebruikt die niet daadwerkelijk op de locatie voorkomen en er geldt een verbod op alle soorten special effects. Zo willen oprichters Von Trier en Thomas Vinterberg filmmaken terugbrengen tot de ‘kern’, het daarmee toegankelijker te maken voor mensen zonder Hollywoodbudget, en acteurs de dragende kracht van een film laten vormen.

Dat filmmaken weinig hoeft te kosten blijkt uit The Humiliated. In de houtje-touwtje documentaire volgt maker Jesper Jargil de bevlogen Von Trier en zijn peleton acteurs tijdens de opnameperiode van The Idiots. In deze Dogma-film besluit een groep mensen te doen alsof ze geestelijk gehandicapt zijn, om zo te ontdekken wat de grenzen zijn van wat ‘normaal’ is en wat ‘gestoord’.

Dat blijkt een moeizaam proces. In de woorden van Robert Downey Jr. in de komedie Tropic Thunder: ‘You never go full retard’, als het op het vertolken van geestelijk beperkten aankomt.

Von Trier worstelt in de film met wat een acceptabel niveau van ‘gestoord’ acteren is voordat het ongeloofwaardig wordt. En voor zijn acteurs is Lars al helemaal geen makkelijke man. Hij ping-pongt als regisseur tussen betrokken, teder, sarcastisch, cynisch, haatdragend en liefdevol, waardoor sommige van zijn spelers zich steeds meer voor hem afsluiten. Toch werpt die eigenzinnigheid zijn vruchten af. De vreemde sfeer op de set vertaalde zich namelijk naar een geruchtmakende film die 15 jaar terug goed werd ontvangen.  

Wat vonden we er van:
Von Trier. Je moet er van houden. Zowel van zijn films, als van de regisseur zelf. De documentaire wordt omlijst door audiofragmenten van Von Trier, die tijdens de opnames een dagboekje bijhield op een memorecorder. Mede daardoor leren we hem in deze making-of kennen als een soort stereotype doorgedraaide kunstenaar. Eenkennig, arrogant, bevlogen, nietsontziend, en ja, ook bij vlagen een briljante regisseur die met psychodrama veel los weet te maken bij zijn acteurs.

De documentaire is intussen bijna 15 jaar oud, wat terug te zien is in de beeldkwaliteit (en de hoogte van de spijkerbroeken), en dat maakt het soms lastig te zien waar de making-of  stopt, en The Idiots het overneemt. Dat geldt overigens ook voor de film The Idiots zelf. Je weet nooit precies waneer je naar acteurs kijkt die zichzelf zijn, of acteurs die de rol van acteur spelen, of acteurs die al in gekte-modus zijn gegaan. Dat, en de blik in de keuken van perfectionist Von Trier maakt van deze speciaal geselecteerde documentaire uit het IDFA-archief een interessant schouwspel, maar zal buiten liefhebbers van Dogma weinig mensen op de banken krijgen.

Cijfer: 6


Comments