Ontdek
Kortingen Win CJP events
Over CJP
Contact
Koop je pas Inloggen
Kees Prins: 'Het is keihard kill your darlings.’
27 FEB 2012 • Door Jacques Bravoure • Meer blogs over Theater

Kees Prins: 'Het is keihard kill your darlings.’

In Het Diner volgen we de afgekeurde docent Paul, zijn broer Serge die succesvol politicus is en hun beider vrouwen. De twee echtparen hebben al een aardig turbulent verleden, maar staan nu samen voor een vreselijk dilemma: wat te doen met hun zoons? Het kroost heeft op de terugweg van een feestje een dakloze te grazen genomen en deze heeft het niet overleefd. Wie weet wat? En wie handelt in welk belang? Dat wordt duidelijk in een spannend stuk rondom een chique eettafel.

Eindelijk is het geoorloofd: wat is je lievelingseten? 
‘Ha! Een goede canneloni. Het is zeker van de Italiaanse keuken, daar ben ik een groot liefhebber van.’

Je bent een zeer ervaren acteur, zanger en regisseur. Hoe zijn de dagen rond een première?
‘Spannend. Als er nog iets veranderd moet worden – een overgang, een muziekje dat te lang duurt – dan kan het nu. Ik heb gisteren een cruciale scene in het slot van het stuk nog helemaal veranderd. Er is altijd te weinig tijd. Ik heb altijd het gevoel, bij ieder stuk: als we nou nog één week hadden, konden we alles nog net fijn slijpen. Het zou een slecht teken zijn als je een week voor de première al klaar bent. Dan is er iets niet goed. Dan is het te gemakzuchtig in elkaar gedraaid of valt er niet meer uit te halen.’

Het verhaal van Het Diner is ontzettend bekend. Neem je mee dat het publiek waarschijnlijk al het nodige weet?
‘Dat is een heel moeilijke kwestie. Het probleem is dat ik zelf het boek gelezen heb. Dat kan ook niet anders, want ik moet het bewerken voor theater. Maar ik kan er nooit meer tegenaan kijken als iemand die dat boek niet gelezen heeft. Ik ben dus heel vaak met het publiek in gesprek in de try out periode. Is het nog wel een verhaal? Is het nog wel een geheel?’

Waar is de grootste valkuil in bij zo’n bewerking?
‘Dat je het oorspronkelijke verhaal niet los durft te laten. Een boek is veel bedachtzamer, een boek heeft alle tijd. In het boek van Het Diner bijvoorbeeld weet iedereen al van de moord. Paul weet ook dat zijn broer het weet. In het stuk loopt dat anders, waardoor het veel directer wordt op dat toneel. Er moeten meteen keuzes worden gemaakt en dat maakt het explosiever. In het theater moet elke scène een dramatische spanning hebben. Daarom moet je veel durven schrappen. Het is keihard kill your darlings.’

In de nieuwste druk van Het Diner staat een voorwoord van schrijfster Wanda Reisel, een boezemvriendin van Herman Koch. Zij zegt dat hij een hekel heeft aan toneel.
‘Nou, hij heeft niet een afkeer van toneel, maar hij vindt het wel lastig om in het theater te zitten. In een zaal, op een stoel. Hij wordt er lichtelijk claustrofobisch en heeft vooral geen geduld.’

Wat is zijn rol dan als zijn eigen verhaal op de planken vertoond wordt?
‘Ik heb hem twee keer om advies gevraagd toen wat verhaallijnen moeilijk liepen. Hij heeft zich verder met niets bemoeid. Er zijn auteurs die er bij repetities helemaal bovenop gaan zitten en hun kindje beschermen. Herman heeft wijselijk het standpunt ingenomen: ik heb dat boek geschreven in 2009, als jij daar nu iets van wilt maken ga je je goddelijke gang maar. Ik heb mijn ei al gelegd. Als jij daar een musical met een orkest van wilt maken, doe maar. Maar het is jouw verantwoordelijkheid.’

Het verhaal draait om een groot moreel dilemma. Je zoon aangeven of leven met een groot geheim. Wat zou jij zelf doen?
‘Ik denk dat ik heel ver zou gaan om hem te beschermen, om het niet uit te laten komen. Maar eigenlijk is het zo’n bizar dilemma dat je het nooit goed doet. Het is ook nogal wat om je zoon dusdanig te bewerken dat je zegt: hou nou maar je mond dicht. Terwijl je weet dat die zoon misschien dan op zijn 40e ineens een crisis krijgt. Geheimen zijn verschrikkelijk. Als mensen geheimen moeten bewaren, daar kunnen ze helemaal gek van worden. Geheimen komen ook altijd uit. Alhoewel, er zijn ook wel mensen met geheimen gestorven.’

Wat is het volgende project? 
‘Ik ben met Frank Ketelaar André Hazes – De Musical aan het schrijven. Voor de VPRO schrijf ik op het moment een televisiefilm over Anton Mussert. Verder loop ik al een tijd met een idee voor een toneelstuk dat ik nou ook maar eens moet gaan maken. Ik heb meer ideeën dan tijd.’

Je zou ook kunnen zeggen: ik heb een zekere leeftijd en ervaring, ik ga het mezelf niet meer moeilijk maken door allerlei ambitie.
‘Ja, een beetje uitzwemmen noemen ze dat. Gerard Cox heeft die term bedacht. Jarenlang cabaret gedaan, van hot naar her. 'Nu doe ik Toen was geluk heel gewoon, lekker een beetje uitzwemmen.’ Dat is niets voor mij. Ik ben niet gelukkig als ik iets doe dat me geen enkele moeite kost. Daar haal ik geen bevrediging uit. Dan ben je na een jaar dood, denk ik. Ik zoek altijd iets waar ik me in vast kan bijten. Als dat dan lukt, zoals dit stuk, dan ben ik hartstikke blij. Weer een stap gezet! Op naar het volgende stuk. Of nu maar eens een korte film. Of misschien wel een roman. Die doelen stellen, daardoor leef je.’

Komt daar ook bij dat je voelt dat je ergens heel goed in kunt worden?
‘De ambitie is altijd om een van de besten te worden. Dat je ziet: zoals ik dat nu gedaan heb, zo zou een ander het nooit kunnen. Dat is bij regisseren hartstikke moeilijk. Ik ben er nog lang niet, maar Het Diner is op die weg een aardige stap. Ik denk dat er nog nooit een stuk is opgevoerd met rare wendingen en enge gedachtegangen in Nederland.’

Comments

Gerelateerde kortingen

Korting in theater
CJP-korting

Korting in theater

Tot 50% korting in het theater