Burton gek op horror - Film

Film: Interview Tim Burton

11-04-2008

Het Amsterdam Fantastic Film Festival is deze week begonnen. Twaalf dagen lang staat Tuschinski in het teken van fantasy, anime, thriller, cult, sciencefiction en horror. En wie past er nou beter in dit genre dan Tim Burton? Gistermiddag gaf de regisseur van Sleepy Hollow en Sweeney Todd een interview. CJP was erbij!

Tim Burton is dit jaar eregast van het Amsterdam Fantastic Film Festival (AFFF). Geen gekke keuze, want de Amerikaanse regisseur past met zijn duistere, mysterieuze en duidelijk herkenbare films perfect in het festivalprogramma. Gistermiddag vertelde de man achter Edward Scissorhands, Sleepy Hollow en The Nightmare Before Christmas over zijn carrière.

Je bent opgegroeid in Burbank, Californië. Heeft dat je films beïnvloed?
(lacht:) “Dat je daar nou over moet beginnen... ik probeerde dat juist te vergeten. Burbank is een saaie buitenwijk, waar ik het liefst uit weg wilde. Die uitweg vond ik in mijn eigen fantasie en in horrorfilms, zwart-witfilms en expressionistische films. Die inspireerden me, omdat ze zó anders waren dan alles in het suffe dorp.”

Waarom vond je horror interessanter dan andere genres?

“Genres helpen je om jezelf te begrijpen. Vooral kinderen voelen zich vaak een buitenstaander, waardoor ze begrip in films zoeken. Dat sprak mij aan in horrorfilms: daarin zijn monsters weliswaar de outcasts, maar het zijn ook de personages die de meeste emotie hebben. Ze begrijpen hoe het is om erbij te willen horen en dat werkte inspirerend.”

Welke horrorfilms keek je zoal?
“Ik keek naar alles van Universal, Hammer Films: Dracula en Frankenstein en alle andere bekende titels. De eerste die ik zag was Planet 9 From Outer Space, die vond ik geweldig! Het leek namelijk alsof de film in mijn eigen buurt was opgenomen.”

Je eerste loon kreeg je van Disney. Was dat een goed begin van je carrière?
(lacht:) “Nou ja, loon... het was meer een fooi. Mijn werk bij Disney was de hemel en hel tegelijk. Ik wilde altijd animator worden, maar toen ik dat eenmaal was ontdekte ik al gauw dat ik niet geschikt was voor het werk bij grote studio's. Ik kon het gewoon niet, schattige vosjes tekenen (Burton werkte bij Disney aan Frank en Frey – red.). Wel mocht ik tekenen wat ik wilde: zo heb ik eens schetsen gemaakt voor The Black Cauldron. Die werden alleen nooit gebruikt, haha. Toch heeft het me op weg geholpen: ik kreeg een klein budget en kon toen mijn eerste eigen animatiefilms, Vincent en Frankenweenie, maken.”

Voor Vincent kreeg je medewerking van Vincent Price. Hoe lukte dat je?
“Ik heb hem een brief gestuurd en daar reageerde hij positief op. Daar had ik geluk mee: je probeert een script te schrijven en hoopt dat er iemand reageert. Als je je bedenkt dat ik zelfs mijn eigen scripts nauwelijks lees, had ik des te meer geluk. Door Vincent kon ik beginnen aan Pee-wee's Big Adventure bij Warner Bros. Dat was een fantastische ervaring: ik kon experimenteren met genres, materialen en technieken. Het was een van de beste eerste films die ik me had kunnen wensen.”

Je maakt inmiddels grote films, maar ze blijven herkenbaar. Wat is het geheim van je onafhankelijkheid?
“Gelukkig bleken mijn films succesvol, dus ik kon me meer vrijheden permitteren. Toen het geld begon binnen te komen met Beetlejuice en Batman vertrok ik naar Londen, weg uit de hype. Als regisseur kun je daar meer verschillende types films maken. In de VS is men toch meer gefixeerd op zichzelf. Past het niet in de happy meal mode, dan haakt een producent al af. Toch is iedere film weer een strijd. Misschien lukt het me, omdat producenten niks begrijpen van wat ik doe” (lacht).

Hoe komt het dat Tim Burton-films altijd zo herkenbaar zijn?
“Of het verhaal nu vanuit mezelf komt of van buitenaf; ik maak films altijd zo persoonlijk mogelijk. Sommige regisseurs springen van het ene naar het andere genre, maar zo doe ik dat niet. Ik ga op zoek naar iets waarmee ik me kan identificeren in ieder personage en probeer dat gevoel te beschrijven.”

Je hebt wel eens gezegd dat communicatie niet je sterkste punt is. Hoe breng je dan gevoel over?
“Zoals ik al zei: soms begrijpen mensen om me heen niet wat ik bedoel. Maar gevoelens kun je ook uiten in beeld. Johnny (Depp – red.) en ik kennen elkaar goed; wij hebben een communicatievorm die we beiden kennen.”

Hoe verloopt je samenwerking met Johnny Depp?
“Sinds Edward Scissorhands wist ik dat hij bijzonder geschikt was voor mijn films. We hadden een klik. Dat weet je van tevoren nooit, maar ik voelde het echt. We hebben dezelfde kijk op de wereld en staan op dezelfde manier in het leven. Toen we aan Sleepy Hollow werkten merkte ik dat weer: Ichabod Crane (de naam van Johnny Depps personage in de film – red.) is waarschijnlijk de eerste leading man die verbeeld wordt als een dertienjarig meisje. Johnny geeft goede, vreemde inspiratie.”

Hoe kwam je op het idee om de horrormusical Sweeney Todd te maken?
“Ik hou eigenlijk niet zoveel van musicals. Maar het verhaal deed me denken aan ouderwetse, lyrische, bloederige horrorfilms. Veel bloed, een paar acteurs die nooit eerder gezongen hebben, prima idee toch? (lacht) Een soort Sound of Music, maar dan met heel veel bloed. Het is eigenlijk ongelooflijk dat de producenten daar akkoord mee gingen.”

Wat zijn je favoriete eigen films?
“Ik vind delen van alle films om andere redenen bijzonder, omdat ze zo persoonlijk zijn. Vincent omdat het mijn eerste eigen film was, Edward Scissorhands omdat ik me daarin het meest kon vinden in het personage en Nightmare Before Christmas omdat het mijn eerste grote zelfontworpen film was. En Sweeney Todd was bijzonder omdat ik voor het eerst muziek op de set gebruikte.”

Je werkt momenteel aan Alice in Wonderland. Wat voor film wordt dat?
“Daar ben ik nog niet zo ver mee. Ik weet nog niet precies hoe het eruit gaat zien, maar het wordt in ieder geval spannend en onwerkelijk.”

Klik hier om de CJP-recensie van Sweeney Todd te lezen. Klik hieronder om Burton te horen spreken over zijn passie voor film.

Tijdens het AFFF zijn Burtons Ed Wood, Edward Scissorhands en Sleepy Hollow te zien.
9 t/m 20 april 2008
Pathé Tuschinski, Amsterdam
www.afff.nl

Tags: Amsterdam Fantastic Film Festival, Tim Burton, Interview, Johnny Depp